AZ Alkmaar należy do ścisłej czołówki holenderskich klubów, regularnie kończąc sezony w górnej części tabeli i mając na koncie mistrzostwa kraju oraz sukcesy w Europie. Od lat 70. klub z Alkmaar zbudował pozycję stabilnego uczestnika Eredivisie, który potrafi wchodzić do ligowego i europejskiego TOP-u mimo znacznie mniejszego budżetu niż giganci z Amsterdamu czy Eindhoven. Jeśli chcesz uporządkować wiedzę o rankingach, historii, trofeach i obecnej sile AZ, ten tekst poprowadzi cię przez najważniejsze liczby i momenty.
Jak narodził się klub Alkmaar Zaanstreek?
10 maja 1967 roku oficjalnie powstał klub Alkmaar Zaanstreek, znany dziś całemu światu jako AZ. To połączenie lokalnych środowisk piłkarskich z regionu Alkmaar i Zaanstreek miało od początku jasny cel – stworzyć silny projekt, który w dłuższej perspektywie włączy się do walki z Ajaxem, Feyenoordem i PSV. W Holandii, gdzie piłka nożna jest niemal religią, takie ambicje oznaczały konieczność konsekwentnej pracy przez wiele sezonów.
Początkowo klub krążył między Eerste Divisie (2. poziom) a najwyższą klasą rozgrywkową. Szybko jednak okazało się, że dobrze poukładane zaplecze organizacyjne oraz inteligentne transfery mogą wynieść zespół o klasę wyżej. Lata 70. i początek 80. przyniosły pierwszy wielki skok – to wtedy AZ z outsidera przerodził się w poważnego kandydata do tytułów.
Od momentu założenia w 1967 roku aż po rok 2026 AZ przeszło drogę z lokalnego projektu do jednego z najbardziej stabilnych klubów w Holandii, niemal nieprzerwanie obecnego w czołowej dziesiątce ligowego rankingu.
Jak wyglądały ligowe rankingi AZ Alkmaar w Eredivisie?
Współczesny obraz AZ Alkmaar to przede wszystkim mocna pozycja w tabeli Eredivisie – w ostatnich kilkunastu sezonach klub niemal stale mieści się między 3. a 7. miejscem. Sezony od 2011/2012 do 2025/2026 pokazują bardzo stabilny poziom sportowy: AZ kończy ligę zwykle z dorobkiem od 57 do 71 punktów i dodatnim bilansem bramkowym. To nie są liczby przypadkowej drużyny środka tabeli, tylko zespołu, który co roku myśli o pucharach.
Aktualne rozgrywki tylko tę opinię potwierdzają. W Sezonie 2025 AZ zajmuje 6. miejsce w Eredivisie z bilansem 11 zwycięstw, 5 remisów i 8 porażek oraz dodatnim bilansem bramkowym +15. Nawet jeśli forma potrafi falować, klub utrzymuje się w górnej połowie tabeli i pozostaje w grze o miejsca premiowane europejskimi pucharami.
Same statystyki opowiadają tu ciekawą historię. W Sezonie 20/21 AZ zdobyło 71 punktów przy bilansie bramek 75:41 i zajęło 3. miejsce. Rok wcześniej, w Sezonie 19/20, zakończyło rozgrywki na 2. pozycji z 56 punktami i kapitalnym bilansem 54:17. W praktyce oznaczało to tempomat ligowej czołówki – powyżej 2 punktów na mecz i jedną z najlepszych defensyw w kraju.
Dla kibica, który lubi liczby, przydatne jest spojrzenie na kilka reprezentatywnych sezonów:
| Sezon | Miejsce w Eredivisie | Bramki / Punkty |
| 08/09 | 1. | 66:22 / 80 pkt |
| 20/21 | 3. | 75:41 / 71 pkt |
| 25/26 | 7. | 58:51 / 52 pkt |
Sezon mistrzowski 08/09 to ligowa dominacja – 25 zwycięstw, tylko 4 porażki i 80 punktów. Z kolei w latach 2017–2023 AZ regularnie kończy rozgrywki między 3. a 5. miejscem, notując serie sezonów z ponad 60 zdobytymi bramkami. Ostatnie lata, jak Sezon 23/24 (4. miejsce, 70:39) czy Sezon 24/25 (5. miejsce, 58:37), pokazują, że klub utrzymuje się tuż za plecami trójki gigantów.
Jak AZ radziło sobie w Tweede i Eerste Divisie?
Zanim AZ na dobre zadomowiło się w elicie, kilkukrotnie musiało odbudowywać się na zapleczu. W Sezonie 97/98 zespół wygrał Eerste Divisie z bilansem 21–9–4 i bramkami 81:31, zdobywając 72 punkty i pewny awans. Podobną drogę przechodził wcześniej – w 95/96 także sięgnął po 1. miejsce (73 punkty, 64:26). Te sezony potwierdzają, że nawet po słabszych latach w PTT Telecompetitie czy KPN Telecompetitie klub potrafił szybko wrócić na właściwe tory.
Czy te epizody w niższej lidze zaszkodziły renomie? Długofalowo wręcz odwrotnie. Praca z młodzieżą i planowanie budżetu w latach spędzonych w Eerste Divisie stworzyły fundament pod następny skok do górnej części Eredivisie i kolejne lata w ligowym TOP 5.
Jak AZ wypada na tle holenderskiej czołówki?
Patrząc na ranking krajowy, AZ plasuje się tuż za takimi markami jak Feyenoord, PSV czy Ajax Amsterdam. Różnicę widać w liczbie tytułów mistrzowskich, ale nie w regularności wyników z ostatnich 10–15 sezonów. W zestawieniach obejmujących wszystkie holenderskie kluby AZ zajmuje obecnie 4. miejsce – za Feyenoordem i Ajaxem, ale już przed FC Twente i FC Utrecht, co dobrze oddaje jego pozycję jako najsilniejszego „pretendenta” do podium.
Dla neutralnego kibica to właśnie AZ jest często „najlepszym z reszty” – klubem, który w wielu sezonach kończy przed FC Utrecht czy SC Heerenveen i zachowuje wysokie miejsce w rankingach Elo czy współczynnikach UEFA.
W latach 2011–2026 AZ aż kilkanaście razy finiszowało w przedziale 3–5 miejsca w Eredivisie, co czyni z klubu najbardziej stabilnego „outsidera TOP 3” w Holandii.
Jakie trofea zdobył AZ Alkmaar?
Statystyka ligowych miejsc to jedno, ale historia klubu z Alkmaar to także konkretne trofea. W gablocie AZ znajdują się mistrzostwa Holandii, Puchary kraju i Superpuchar, co stawia klub w wąskiej grupie zespołów, które przełamały dominację Ajaxu, Feyenoordu i PSV na wszystkich krajowych frontach.
Mistrzostwa Holandii
Najgłośniejsze sukcesy ligowe to dwa tytuły mistrza kraju. Pierwszy, z sezonu 1980/1981, miał wręcz spektakularny wymiar – AZ zakończyło rozgrywki z bilansem 27–6–1, niesamowitym stosunkiem bramek 101:30 i 60 punktami (w ówczesnym systemie). Ten sezon do dziś jest symbolem ofensywnej, ale bardzo zbilansowanej drużyny, której trenerem był Georg Keßler.
Drugie mistrzostwo przyszło w Sezonie 08/09, gdy AZ – prowadzone przez Louisa van Gaala – zostawiło resztę stawki daleko w tyle. 25 zwycięstw, tylko 22 stracone gole i 80 punktów pokazały, że mniejszy klub może przejąć ligę, jeśli odpowiednio połączy doświadczenie z rozwojem młodych Holendrów i obcokrajowców.
Puchar Holandii i Superpuchar
AZ ma w swojej kolekcji kilka triumfów w krajowym pucharze – KNVB Beker. Historyczne zwycięstwa w latach 70. i 80. uzupełniło nowoczesne pokolenie: w sezonie 2012/2013 klub ponownie sięgnął po trofeum, przypominając o sobie szerszej publiczności. Pucharowe sukcesy były często trampoliną do europejskich pucharów, nawet wtedy, gdy ligowy ranking nie gwarantował bezpośredniego awansu.
Do tego dochodzi triumf w Johan Cruijff Schaal, czyli holenderskim Superpucharze. Dla statystyków to „małe” trofeum, ale dla klubu spoza tradycyjnego TOP 3 – ważny symbol, że projekt z Alkmaar może wygrywać trofea na wszystkich krajowych frontach.
Najlepsze sezony w ujęciu statystycznym
Jeśli spojrzysz tylko na liczby, kilka sezonów wybija się wyraźnie ponad resztę. Oprócz wspomnianego 1980/1981 z bilansem 101:30, imponuje seria z połowy lat 2000: 05/06 (2. miejsce, 78:32, 74 punkty) oraz 06/07 (3. miejsce, 83:31, 72 punkty). Wspólnym mianownikiem była bardzo wysoka liczba zdobywanych bramek – regularnie powyżej 75 goli w sezonie.
Statystycznie mocne były też ostatnie lata: Sezon 22/23 zakończył się bilansem 68:35 i 67 punktami, a Sezon 23/24 – 70:39 i 65 punktów. Dla analityków danych to wyraźny sygnał, że AZ wchodziło w rok 2026 z powtarzalnym modelem gry, przynoszącym stały „zysk” punktowy w lidze. W fazach wysokiej formy drużyna utrzymuje średnią ponad 1,8 gola na mecz, co potwierdza ofensywny charakter projektu z Alkmaar.
Jak AZ wypada w europejskich rozgrywkach?
Droga AZ na arenie międzynarodowej wiodła przez różne rozgrywki – od Ligi Mistrzów, przez Ligę Europy, po Ligę Konferencji Europy. W rankingach UEFA klub od lat balansuje w okolicach drugiego koszyka dla średniej wielkości lig, co daje szanse na korzystne losowania w fazach grupowych.
Najbardziej znanym historycznym wyczynem jest finał Pucharu UEFA z początku lat 80., kiedy AZ mierzyło się z topem europejskiej piłki. W nowoczesnej erze klub dał o sobie znać szczególnie w Lidze Konferencji, gdzie notował długie serie bez porażki w fazie grupowej i docierał do ćwierćfinałów oraz półfinału – rywalizując jak równy z równym z takimi zespołami jak AS Roma czy Lazio. Do prestiżowych zwycięstw ostatnich lat należy też domowa wygrana 1:0 z AS Romą, pokazująca, że AZ potrafi zatrzymać europejską czołówkę.
W konkretnych liczbach wygląda to następująco: w jednej z faz ligowych Ligi Konferencji AZ Alkmaar zajęło 14. miejsce w ogólnym zestawieniu klubów z dorobkiem 10 punktów (6 meczów: 3 zwycięstwa, 1 remis, 2 porażki, bilans bramkowy 7:7). Taki wynik pozwolił wyprzedzić m.in. Fiorentinę (15. miejsce) oraz Jagiellonię Białystok (17. miejsce), a więc rywali z silniejszych i wschodzących lig.
Dla polskich kibiców świeżym punktem odniesienia jest remis 0:0 z Jagiellonią Białystok w fazie ligowej Ligi Konferencji. Ten wynik pokazał, że nawet kluby z niższych koszyków potrafią urwać punkty renomowanej ekipie z Alkmaar, ale w końcowym rozrachunku to AZ zakończyło etap grupowy na pozycji dającej grę w barażach o 1/8 finału.
W porównaniu z innymi uczestnikami Ligi Konferencji, jak AEK Athens, Sparta Prague, Rayo Vallecano czy Shakhtar Donetsk, AZ plasuje się zwykle w podobnym przedziale punktów w rankingach sezonowych. Z perspektywy 2026 roku można mówić o klubie stabilnie zakotwiczonym w europejskiej „średniej wyższej” – często wyżej punktującym niż zespoły ze słabszych lig, jak KuPS, Drita czy Breidablik.
W erze Ligi Konferencji AZ należy do najczęściej punktujących klubów z Holandii – obok Feyenoordu i PSV regularnie zwiększa krajowy współczynnik UEFA.
Pozycja AZ w rankingach światowych i europejskich
Poza tabelami ligowymi i wynikami w pucharach warto spojrzeć na szersze zestawienia. W globalnych rankingach klubowych AZ Alkmaar lokuje się zwykle w okolicach szerokiej czołówki Europy:
- w jednym z rankingów światowych na 101. miejscu (1637 pkt), tracąc zaledwie 2 punkty do Szachtara Donieck i Dynamo Kijów (po 1639 pkt),
- w alternatywnych zestawieniach – nawet na 77. lub 67. pozycji (1649 pkt), w sąsiedztwie takich marek jak Crystal Palace czy Viktoria Pilzno,
- inne modele klasyfikacji lokują AZ około 120. miejsca (1576 pkt), obok Sevilli.
W rankingach stricte europejskich klub zajmuje około 80. pozycji, sąsiadując bezpośrednio z Deportivo Alavés i Young Boys Berno. Taka rozpiętość pokazuje, że niezależnie od metodologii, AZ jest postrzegane jako mocny klub drugiego szeregu – regularnie obecny w pucharach, ale jeszcze nie na poziomie stałego uczestnika ćwierćfinałów Ligi Mistrzów.
Jak wygląda kadra, stadion i model budowy AZ w 2026 roku?
W sezonie 2025/2026 pierwsza drużyna AZ liczy 31 zawodników, przy średniej wieku na poziomie 24,3 roku. To bardzo wyraźny sygnał, że trzon zespołu opiera się na piłkarzach młodych, ale już doświadczonych na poziomie Eredivisie i europejskich pucharów. W kadrze jest 11 obcokrajowców, co daje udział około 35,5% – resztę stanowią Holendrzy, często wychowankowie klubowej akademii.
Trzech graczy ma status pełnoprawnych reprezentantów swoich krajów, co podnosi średnią jakość drużyny i nadaje jej międzynarodowy charakter. W ofensywie wyróżnia się szczególnie Troy Parrott, który w jednym z ostatnich sezonów został najlepszym strzelcem zespołu z imponującym dorobkiem 23 goli, będąc kluczowym elementem wykończenia akcji.
W drugiej linii rolę kreatorów odgrywają tacy zawodnicy jak Tijjani Reijnders – „mózg” zespołu w środku pola, odpowiedzialny za tempo gry i precyzyjne rozdzielanie piłek – oraz Myron van Brederode, dynamiczny skrzydłowy, który napędza ofensywę progresywnym prowadzeniem piłki i dryblingiem w półprzestrzeniach. To profil piłkarzy idealnie pasujących do filozofii AZ: technicznych, mobilnych, dobrze przygotowanych do gry na wysokiej intensywności.
Rynek transferowy pokazuje, że AZ umie sprzedawać: wcześniejsze zestawienia wskazywały dodatni bilans transferowy na poziomie +15,30 mln €, jednak w najnowszych ujęciach wzrósł on już do około +27,50 mln €. Jednocześnie łączna wartość rynkowa kadry sięga obecnie około 98,20 mln €, a w składzie znajdują się zawodnicy wyceniani na kilkanaście, a nawet 25 mln €. W praktyce oznacza to model biznesowy oparty na rozwijaniu i odsprzedaży talentów, ale bez rezygnacji z ambicji sportowych.
AFAS Stadion i miasto Alkmaar
Domem klubu jest AFAS Stadion położony w mieście Alkmaar, mieszczący około 19 500 widzów. Dokładna pojemność obiektu wynosi 19 478 miejsc, co lokuje go w średnim segmencie stadionów Eredivisie. To nowoczesny obiekt, który zapewnia dobre warunki zarówno zawodnikom, jak i kibicom – od infrastruktury treningowej po zaplecze komercyjne.
W porównaniu z gigantycznymi arenami Ajaxu czy PSV Eindhoven, stadion AZ jest mniejszy, ale za to często szczelnie wypełniony, co przekłada się na głośne wsparcie i realną przewagę własnego boiska. Miasto Alkmaar – położone w północnej części Holandii – wykorzystuje obecność klubu do budowania swojej rozpoznawalności. W dni meczowe okolice Stadionweg 1, czyli oficjalnego adresu klubu, zamieniają się w piłkarskie miasteczko, a lokalna społeczność mocno identyfikuje się z czerwono-białymi barwami.
Filozofia gry i rozwój zawodników
W ostatnich latach AZ było prowadzone przez trenerów takich jak Co Adriaanse, Louis van Gaal, John van den Brom, Pascal Jansen, Maarten Martens czy Lee-Roy Echteld. Każdy z nich dokładał swoją cegiełkę, ale wspólnym mianownikiem było stawianie na dynamiczny, ofensywny futbol oraz odważne wprowadzanie młodych piłkarzy. Gdy spojrzysz na średnią wieku pierwszej jedenastki, często oscyluje ona wokół 23–24 lat – to dowód, że klub ufa własnym wychowankom i dobrze skautowanym talentom z zagranicy.
Model szkolenia AZ potwierdzają konkretne nazwiska. Z systemu akademii i skautingu wyrastali lub byli w nim mocno „dopolerowani” tacy gracze jak Dani de Wit, Jesper Karlsson czy Milos Kerkez. To flagowe przykłady piłkarzy, których wartość sportowa i rynkowa eksplodowała właśnie w Alkmaar – najpierw pomagając drużynie w walce o puchary, a później zapewniając klubowi znaczące wpływy z transferów.
Z takiego modelu wyrastają zawodnicy, którzy później trafiają do lig TOP 5, co z kolei generuje środki na dalsze inwestycje w akademię i infrastrukturę. Z perspektywy rankingów – zarówno ligowych, jak i europejskich – właśnie ta powtarzalność sprawia, że AZ utrzymuje się wysoko w zestawieniach mimo okresowych odejść największych gwiazd.
Połączenie młodej kadry (średnio 24,3 roku), dodatniego bilansu transferowego i stabilnej obecności w górnej części tabeli Eredivisie czyni z AZ jeden z najlepiej zarządzanych klubów średniej wielkości w Europie.
Wyniki, taktyka i wahania formy w ostatnich sezonach
Ofensywny styl AZ, oparty na wysokim pressingu i szybkim ataku, przynosi efekt w postaci dużej liczby goli, ale niesie też pewne ryzyko. W najlepszych okresach drużyna regularnie przekracza średnią 1,8 zdobytej bramki na mecz, co w holenderskich realiach stawia ją w ścisłej czołówce pod względem skuteczności.
Potwierdzają to prestiżowe zwycięstwa, takie jak wygrana 2:0 z Ajaxem Amsterdam w lidze, gdy AZ zdominowało rywala pressingiem i kontrami, czy wspomniane 1:0 z AS Romą w europejskich pucharach. Obok takich meczów pojawiają się jednak spotkania obnażające wahania formy i mankamenty taktyczne.
W ostatnich sezonach można wskazać kilka charakterystycznych wyników:
- 2:1 z SC Telstar – zwycięstwo po dobrej kontroli końcówki meczu,
- 0:4 z AEK Larnaca – porażka ujawniająca poważne luki w fazie przejściowej i pressingu,
- 1:2 z NEC Nijmegen – mecz, w którym szczególnie widoczne były problemy z asekuracją skrzydeł przy kontratakach rywali,
- 2:2 z PEC Zwolle – remis po trudnościach z utrzymaniem intensywności w drugiej połowie.
Analitycy wskazują kilka powtarzających się słabości: obrona pola karnego przy dośrodkowaniach, zbyt wolne odbudowywanie pozycji po stracie piłki oraz niska jakość pierwszego podania po przechwycie, która utrudnia wyjście z pressingu. Proponowane rozwiązania obejmują m.in. jeszcze agresywniejszy kontrpressing natychmiast po utracie piłki, szybszą rotację na skrzydłach (aby odciążyć Parrotta i utrzymać intensywność) oraz błyskawiczną zmianę strony ataku przy silnym nacisku rywala.
Wdrażanie takich korekt taktycznych ma pozwolić AZ utrzymać miejsce w krajowej czołówce i nadal punktować na poziomie, który gwarantuje regularną obecność w europejskich pucharach – a tym samym stabilną pozycję w światowych i europejskich rankingach klubowych.
FAQ – najczęściej zadawane pytania
Kiedy powstał klub AZ Alkmaar i co było impulsem do jego utworzenia?
Stowarzyszenie utworzono 10 maja 1967 roku poprzez fuzję regionalnych podmiotów piłkarskich z Alkmaar i Zaanstreek. Główną intencją założycieli było powołanie do życia silnego zespołu, mogącego rywalizować z potentatami Eredivisie.
W których latach AZ Alkmaar wywalczyło tytuł mistrza Holandii?
Drużyna zdobyła mistrzostwo kraju dwukrotnie – najpierw w sezonie 1980/1981, a następnie pod wodzą Louisa van Gaala w rozgrywkach 2008/2009.
Gdzie AZ Alkmaar rozgrywa swoje spotkania domowe i ilu kibiców może je obejrzeć?
Domowym obiektem klubu jest AFAS Stadion, zlokalizowany przy Stadionweg 1 w Alkmaar. Trybuny tej nowoczesnej areny posiadają dokładnie 19 478 miejsc siedzących.
Na czym opiera się model biznesowy i budowa kadry holenderskiego klubu?
AZ Alkmaar koncentruje się na promowaniu młodzieży oraz utalentowanych graczy, osiągając dodatni bilans transferowy rzędu 27,5 miliona euro. Potwierdzeniem tej filozofii jest niska średnia wieku zespołu, wynosząca w sezonie 2025/2026 jedynie 24,3 roku.
Jak klub z Alkmaar wypada na tle najpopularniejszych zespołów w Holandii?
W ogólnych zestawieniach AZ plasuje się na czwartej pozycji, ustępując jedynie Ajaxowi, PSV i Feyenoordowi. Klub uchodzi za najstabilniejszego pretendenta do podium, regularnie kończąc zmagania w ligowym TOP 5.